Vroege erotische & kink-fotografie

Vanaf het allereerste moment dat fotografie in 1839 werd uitgevonden, werd het medium ook ingezet voor erotische en kink-gerelateerde beelden. Wat begon als een “serieus” hulpmiddel voor kunstenaars, groeide al snel uit tot een bloeiende ondergrondse handel in prikkelende foto’s.

Van kunstacademie naar clandestiene handel

In de begintijd bestond er een volstrekt legale markt voor naaktfoto’s die kunstenaars gebruikten als studiemateriaal. Fotografen als Louis Igout (1837 – 1881) maakten series waarin één pose vanuit alle hoeken werd vastgelegd, vergelijkbaar met de latere bewegingsstudies van Eadweard Muybridge (1830 – 1904). Dit soort werk werd gezien als wetenschappelijk en artistiek verantwoord en opende de deur voor minder “serieuze” experimenten. Ook de werken van William Mortensen (1897–1965) wil ik niet onbenoemd laten, hij was de was de stoute jongen van de fotografie uit de jaren twintig van de 20e eeuw: theatrale, groteske, openlijk sadomasochistische tableaux, terwijl de rest van de wereld, pure fotografie predikte.

De eerste spanking- en disciplinaire foto’s

Volgens de Spanking Art Wiki zijn er geen spanking-daguerreotypen bekend, maar rond 1850 duiken wel foto’s op van het disciplineren van kinderen, destijds een moreel aanvaardbaarder onderwerp dan erotische spelletjes tussen volwassenen.
Suggestieve scènes waren er wel: jonge vrouwen in volumineuze onderkleding die voorover buigen, wachtend op hun “straf”. Sommige beelden blijven bescheiden en romantisch, andere laten een glimp van billen zien. Gaandeweg werden de foto’s explicieter en kregen ze een decor: een schoollokaal, boudoir, een bos of een mythologische setting.

Humor, satire en subversie

Veel fotografen verpakten hun werk in humor of satire: een dienstmeisje dat over de knie gaat, een strenge gouvernante, of nonnen en priesters die elkaar geselen. Zo konden ze de kerk, de adel of de burgerlijke moraal op de hak nemen zonder direct in de gevangenis te belanden.

Hoe kwamen die foto’s bij de klant?

Vanaf circa 1860 waren er in Parijs alleen al zo’n 400 winkels en straatventers die naakt- en pornografische foto’s verkochten – los, in sets of als “Franse ansichtkaarten” die makkelijk per post verstuurd konden worden. Voor veel heren was het een soort seksuele pelgrimstocht: je bezocht de bordelen en revuetheaters van Parijs en ging naar huis met een stapeltje gewaagde kaarten als souvenir.

Hoogtepunten uit de jaren 1920–1930

In het interbellum bereikte de Parijse fetish-fotografie een absoluut hoogtepunt. Studio’s als Biederer (Ostra), Yva Richard en het postorderbedrijf Diana Slip Lingerie produceerden elegante, vaak hoog artistieke spanking-, bondage- en corset-series. Veel van deze foto’s verschenen in privé-drukken zoals

• Croupes Sanglantes, 1935, Jean d’Ayeud (met foto’s van Biederer Studio)
•  L’Ardente tutelle ou Les Paradis lubriques, 1935 (met foto’s van Biederer Studio)
• Scènes vécues
• La Fesseuse passionnée

De foto’s waren zelden rauw of realistisch: echte striemen of pijnuitdrukkingen zie je bijna nooit. Markeringen werden vaak met potlood of retouche bijgetekend om het beeld “perfect” te houden.
Op de volgende sites kun je het bdsm gerelateerde werk van diverse fotografen bekijken:
Bdsm Art Archive – Sensual & Surreal Views – Biederer Studio – Yva Richard Studio
De site Vintage Fetish Photos toont niche collecties van veelal anonieme fotografen.

Klanten & productie

Dit was geen massaproduct. De foto’s waren vooral bestemd voor een welgestelde bovenlaag die verfijnde, artistieke erotiek wilde. Veel gerenommeerde portretfotografen hadden daarom een geheime tweede carrière onder pseudoniem.

Het einde van een tijdperk

De Duitse bezetting van Frankrijk (1940–1944) en de daaropvolgende wederopbouw maakten een abrupt einde aan deze bloeiperiode. De gebroeders Biederer kwamen om in Auschwitz, Yva Richard en de meeste van hun collega’s verdwenen uit het vak of werden nooit meer actief

In New York nam Charles Guyette het stokje tijdelijk over, maar pas begin jaren vijftig ontstond er een echte wedergeboorte, met Irving Klaw en het iconische model Bettie Page als absolute voorlopers van de moderne fetish-fotografie zoals we die nu kennen.